Wszystko co warto wiedzieć o poradnictwie psychologicznym

Bardzo dużą częścią mojej pracy zawodowej i tego co jako psycholog mogę zaoferować swoim pacjentom jest poradnictwo psychologiczne. Chciałabym dzisiaj napisać kilka słów o tej formie pomocy psychologicznej, aby nie była mylona lub utożsamiana z „dawaniem dobrych rad” tak jak na pierwszy rzut oka mogłoby sugerować nazewnictwo.

Czym jest poradnictwo psychologiczne?

To profesjonalna forma pomocy oferowana osobom zdrowym, które mogą mieć trudności w radzeniu sobie w zaspakajaniu swoich potrzeb i/lub realizacji zadań rozwojowych. Można to rozpoznać jeśli dana osoba w określonym momencie swojego życia nie jest zadowolona z jego przebiegu, odczuwa jakieś braki, nie jest stanie wykorzystywać swoich możliwości i zauważa trudności w poszczególnych obszarach swojego życia (np. trudność ze znalezieniem pracy, budowaniem związku partnerskiego, konflikty uniemożliwiające rozwój itp.).

To pomoc w wychodzeniu z różnych kryzysów życiowych na rzecz wspomagania rozwoju co w konsekwencji ma prowadzić do przywrócenia równowagi psychicznej i zapobieganiu kryzysom w kolejnych etapach rozwoju.

Jak rozumieć kryzys rozwojowy?

Kryzysy są wpisane w życie człowieka, paradoksalnie to właśnie one przyczyniają się do naszego rozwoju. W zależności od wielu czynników różnie one przebiegają, tak, że jedna osoba poradzi sobie z kryzysem szybciej i łatwiej, a inna będzie potrzebowała na to więcej czasu i innych zasobów.

Kryzys rozwojowy to zaburzenie równowagi emocjonalnej. Pojawia się gdy we wcześniejszym okresie rozwoju osoba nie nabyła charakterystycznych dla tego okresu właściwości i/lub gdy występują zewnętrzne przyczyny utrudniające podjęcie nowych zadań rozwojowych.

Wymienia się następujące objawy kryzysów: doświadczanie wzrastającego napięcia, lęku i pomieszania, widoczny silny subiektywny dyskomfort czy pojawienie się stanu braku równowagi.

Kiedy zgłosić się do psychologa?

Nie z każdym kryzysem trzeba od razu udawać się do psychologa. Tak jak już wspomniałam kryzysy są nieodłączną i naturalną częścią naszego życia i będą się w nim pojawiać. Są jednak momenty kiedy dla własnego dobra warto o tym pomyśleć.

Kryzys opisywany jest jako normatywny i nienormatywny. Ten pierwszy rozumiany jest jako pewien przełom następujący w życiu, wraz z którym nabywamy nowe umiejętności i kompetencje potrzebne w kolejnym etapie życiowym. Łączymy także zdolności stare z nowymi w wyniku czego dokonuje się nasz rozwój. Ten rodzaj kryzysu doświadczany jest jako pozytywny, bo otwierają się przed nami nowe możliwości i doświadczamy nowych przeżyć. Oczywiście, może mu towarzyszyć poczucie niepokoju, niepewności czy chaosu, ale ostatecznie nie przekracza naszych możliwości poradzenia sobie z nim i kończy się nową świadomością w odniesieniu do siebie i otoczenia.

Z kolei kryzys nienormatywny opisywany jest jako przeciążenie, które wynika. z zachwiania równowagi pomiędzy posiadanymi zasobami i wsparciem społecznym a pojawiającymi się nowymi, nieoczekiwanymi i czasami nieprzewidywalnymi obciążeniami. Takie kryzysy mogą być związane z wejściem w nową rolę życiową (np. zostanie rodzicem), zmianą środowiska (np. w wyniku emigracji) lub utratą wsparcia (emocjonalnego, finansowego). W takich sytuacjach warto rozważyć sięgnięcie po pomoc profesjonalisty.

W jaki sposób pomaga psycholog?

Zadaniem psychologa jest przede wszystkim stworzenie odpowiednich warunków, które sprzyjają uwolnieniu nagromadzonych emocji. Z reguły kiedy osoba zgłasza się do mnie z problemem to znajduje się pod wpływem wielu trudnych przeżyć. Pierwsze spotkania pozwalają odreagować te emocje, uwolnić się od napięcia i doświadczyć przyjemnego stanu ulgi.

Psycholog stawia również diagnozę, która jest poprzedzona wywiadem psychologicznym. Czasami potrzeba więcej niż jednego spotkania, aby móc taką diagnozę postawić. Zdarza się, że jeszcze na drugim (rzadziej na trzecim) spotkaniu dopytuję o różne kwestie, aby móc właściwie zdiagnozować problem. Czasami pacjenci zgłaszają się z problemem A, a okazuje się, że w trakcie wywiadu wychodzi problem B, który jest bezpośrednią lub pośrednią przyczyną problemu A.

Specjalista wraz z klientem poszukuje także czynników utrudniających rozwiązanie problemów, aż w końcu pomaga w znalezieniu nowych sposobów poradzenia sobie z określoną trudnością. Na tym etapie poszukuje się indywidualnych właściwości pacjenta, które pomagają w przezwyciężeniu napotkanych trudności. Pod lupę bierze się także umiejętności nawiązywania i utrzymywania satysfakcjonujących relacji interpersonalnych, a także umiejętności radzenia sobie z trudnymi sytuacjami.

Kolejnym etapem jest opracowanie programu działania, który pozwoli rozwiązać poszczególny problem. Tutaj wraz z pacjentem poszukuje się realnych sposobów rozwiązania danego problemu oraz przewiduje się efekt i konsekwencje danego zachowania. Psycholog również asystuje pacjentowi przy wdrażaniu określonego programu w życie. Pomaga wówczas zreflektować się pacjentowi nad działaniami i modyfikować elementy, które tego wymagają.

Podsumowanie

Jak widzicie, poradnictwo psychologiczne jest dalekie od udzielania złotych rad i mówienia pacjentowi co ma zrobić w określonej sytuacji. Psycholog w jakiś sposób kieruje swojego pacjenta, ale robi to w całkowitym z nim porozumieniu i za jego zgodą. Trzeba też pamiętać, że ten rodzaj pomocy wymaga od specjalisty dużego zaangażowania, wiedzy i odpowiedzialności. Ze strony pacjenta ważna jest cierpliwość, zaufanie, systematyczność i gorliwość.

Mam nadzieję, że ten artykuł wniósł coś nowego do Waszego spojrzenia i rozwiał wątpliwości, które mogły się rodzić wokół tematu poradnictwa psychologicznego.

_______________________

Znajdziecie mnie również tutaj:

You may also like

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *